Yazım Yanlışları

Yazım Kuralları ve Türkçe’nin Doğru Kullanımı
Bir yazı ile okuyucuya mesajı doğru iletmede kaynağın önemli bir rolü ve sorumluluğu bulunmaktadır. Bu yüzden mesajı ileten kişi mesajını yazılı olarak iletirken bir takım yazım kurallarına uyması gereklidir. Özellikle öğrencilerin yazı yazarken yaptıkları en önemli hata, noktalama işaretlerine uymamalarıdır.

* Yazılarda noktalama işaretleri bazen hiç kullanılmamakta bazen de yerinde kullanılmamaktadır. İfadelerin doğru anlaşılması için bu kurallara özenle uyulmalıdır.

* Bir bilgisayar programı kullanılarak yazılan yazılarda ise boşluk konusuna dikkat edilmelidir. Örneğin,

Noktadan ve virgülden önce boşluk bırakılmamalıdır.
Noktadan ve virgülden sonra boşluk bırakılmalıdır. Boşluk bırakılması unutulduğunda noktanın öncesinde ve sonrasındaki sözcükler tek bir sözcük olarak algılanmaktadır. Bu da yazıların kağıt üzerindeki düzenlemesini olumsuz etkilemektedir.
Parantezler açılırken parantez öncesinde boşluk bırakılmalı, açılan parantezle metin arasında boşluk olmamalıdır. Parantezler kapatılırken parantez öncesinde boşluk olmamalı, sonrasında ise olmalıdır.

* Diğer bir hata türü yazım yanlışlarıdır. Sözcükler Türk Dil Kurumu’nun belirlediği kurallar göz önünde bulundurularak yazılmalıdır.

* Yaygın olarak yapılan bir başka hata da sözcüklerin yanlış kullanımlarıdır. Örneğin “neden olmak”, “yol açmak” ve “sağlamak” gibi sözcükler çok farklı anlamları verebiliyorken aynı anlamda kullanılmaktadırlar.

* Ayrıca bazı sözcüklerin Türkçe karşılıkları varken (genelde) farkında olunmadan yabancı karşılığı kullanılmaktadır.



Genel Yazım Yanlışları



Yanlış (!) Doğru (!)
hergün her gün
heryer her yer
herşey her şey
harhangibiri herhangi biri
herbiri her biri
birgün bir gün
birşey bir şey
bir çok şey birçok şey
bir kaç şey birkaç şey
hiç bir şey hiçbir şey
pekçok pek çok
pekaz pek az

arasıra ara sıra
yanısıra yanı sıra
peşisıra peşi sıra
ardısıra ardı sıra
akşam üstü akşamüstü
suç üstü suçüstü
ayak üstü ayaküstü
terketmek terk etmek
ayırdetmek ayırt etmek
farketmek fark etmek
arzetmek arz etmek
vaadetmek vaat etmek
haketmek hak etmek
muhtacolmak muhtaç olmak
şehidolmak şehit olmak
vaz geçmek vazgeçmek
baş vurma başvurmak
ön görmek öngörmek
var saymak varsaymak
ya hut yahut
ve ya veya
yada ya da

laboratuar laboratuvar
antreman antrenman
eşortman eşofman
orjinal orijinal
yalnış yanlış
yanlız yalnız
kiprik kirpik
kirbit kibrit
anbar ambar
canbaz cambaz
çenber çember
makina makine
meyva meyve
zatüre zatürree
matba matbaa
deynek değnek
süpriz sürpriz
poaça poğaça
kordalye kurdele
sandoviç sandviç
eksoz egzoz
pardesü pardösü
ayidat aidat
pilaj plaj
tazik tazyik
traş tıraş
metod metot
ara söz arasöz
ara yön arayön

Türkçe Karşılığı Varken Kullanılan Sözcükler ve Yanlış Kullanımlar

Sözcüğün yanlış kullanımı Doğrusu (!) Türkçesi
çok mersi merci beaucoup Çok teşekkür ederim.
Teşekkür ederim.
detay detail ayrıntı
fonksiyon function işlev
fonksiyonel functional işlevsel
avantaj advantage üstünlük
kriter
criterion
ölçüt
kriterler criteria
ölçütler
test sınavı ??? çoktan seçmeli sınav
layt (light) light hafif
fest fud fast food
hazır yiyecek
hard disk hard disc sabit disk
imeyıl (e-mail) e-mail e-posta, elmek
meyil (mail) mail e-posta mesajı, ileti
meyil çekmek sending a mail e-posta mesajı yollamak
maus (mouse) mause fare
ran etmek (run etmek) running çalıştırmak
tekrardan ??? tekrar veya yeniden


Asıl sorun Türkçeyi doğru konuşabilmekte!...

Sözcüğün yanlış kullanımı Türkçesi
start almak

center

relax olmak

e-mail

komunikasyon

cv

okey

trend

spontane

link

exit

check etmek

feedback

full-time

koordinasyon

absurt

adapte olmak

laptop

provoke etmek

jenerasyon

objektif

deklare etmek

star

perspektif

entegre olmak

nick name

partner

okeylemek

antipatik

mantalite

illegal

timing

catering

departman

revize etmek

global

sempatik

security

printer

elimine etmek

izolasyon

data

prezantasyon

finish

download etmek

monoton

konsensus

full

emergency

ambiyans

versiyon

ekstra

imitasyon

optimist

save etmek

adisyon

print out

anons etmek

bodyguard

dokuman

dizayn

analiz

online

kriter

part-time

pesimist

slayt

empoze etmek

driver

bye bye başlamak

merkez

rahatlamak

e-posta

iletişim

özgeçmiş

tamam

eğilim

kendiliğinden

bağlantı

çıkış

kontrol etmek

geribildirim

tam gün

eşgüdüm

saçma

uyum sağlamak

diz üstu bilgisayar

kışkırtmak

nesil, kuşak

nesnel, tarafsız

bildirmek

yıldız

bakış açısı

bütünleşmek

takma ad

eş

onaylamak

sevimsiz, itici

anlayış, zihniyet

yasadışı

zamanlama

yemek hizmeti

bölüm

yenilemek

küresel

sevimli, cana yakın

güvenlik

yazıcı

elemek

yalıtım

veri

sunum

bitiş, varış

indirmek

tekdüze

uzlaşma

tam, dolu

acil

hava, ortam

sürüm, uyarlama

fazladan

taklit

iyimser

kaydetmek

hesap fişi

çıktı

duyurmak

koruma

belge

tasarım

çözümleme

çevrim-içi

ölçüt

yarı zamanlı

karamsar

yansı

dayatmak

sürücü

hoşça kal





HAZIRLAYAN

Dr. S. Sadi SEFEROĞLU

KATKI SUNAN
Muharrem AYICI