AĞRINIZIN NEDENİ OFİS ORTAMI OLABİLİR Mİ?

Günümüzde yoğun iş temposundan dolayı spora vakit ayıramamak ve sürekli masa başında çalışmak sağlığa olan ilginin günden güne azalmasına yol açmaktadır. Eskiden meslekle ilgili hastalıklar ve sakatlanmaların neredeyse hepsi , ağır sanayi ve fabrikalarda çalışan insanlarda görülürdü. Bundan 30 yıl önce meslek hastalığı denilince , hemen madencilerde görülen akciğer hastalıkları düşünülürdü, oysa günümüzde ofis ortamında ve bilgisayar ile çalışanlarda görülen sırt ve boyun ağrıları da bu kapsamda değerlendirilmektedir.

Ofis, insan vücudunun doğal ortamı değildir. Uzun süre hareketsiz veya yanlış pozisyonda çalışmak kas iskelet sistemimizde sorunlara yol açar. Etkilenen bölge neresi olursa olsun sonuç ağrı ve hareket kısıtlılığıdır.

Ofis-insan ilişkisini daha uyumlu bir hale getirmek üzere, ergonomik ofis kavramı geliştirilmiştir. Burada amaç iş ortamının insanların anatomik antropometrik özelliklerini, fiziksel kapasitelerini ve iş ortamındaki faktörleri göz önüne alarak tasarlamaktır. Sonuçta uyum dolayısı ile verim artacaktır.

Günlük yaşamın bir parçası haline gelen bilgisayarlarla ilgili en çok sorulan sorular bilgisayar kullanımının sağlığı etkileyip etkilemediğidir. Özellikle iş yerlerinde birinci derecede bilgisayar kullanan mesleklerde bu sorular daha fazla ağırlık kazanmaktadır. İş yerlerinden kaynaklanan şikayetler genellikler baş ağrısı, göz yorgunluğu, bel sırt tutulmaları ve ağrıları , omuz, el ve kol eklemlerinde ağrılar, genel yorgunluk ve iş stresi olarak ifade edilmektedir. Daha da önemlisi bilgisayarlardan yayılan radyasyonların sağlık için ne düzeyde tehlikeli olduğu sıkça öğrenilmek istenmektedir. Bilgisayar ekranlarındaki görüntü kalitelerinin artması, çalışma periyotlarının ve çalışma yüklerinin ayarlanması , çalışma ortamının düzeltilmesi ( ergonomik koşullar ) bu tür şikayetleri en aza indirmektedir.WHO ( World Health Organisation ) bilgisayarda çalışacak operatörlerin ayrıntılı bir göz kontrolünden geçmesini ve bilgisayar kullanımı konusunda eğitim almalarını önermektedir.

ÇALIŞMA ORTAMININ DÜZENLENMESİ

KOLTUK : Ofis düzeninde ilk iş koltuğun kullanıcıya göre ayarlanmasıdır. Doğru ayarlanmış koltuk ve doğru pozisyonda oturma konforlu bir ofis ortamının en önemli basamaklarıdır.

• Yükseklik : Oturma yüzeyinin yüksekliği , oturacak kişi ayakta dururken diz kapağı seviyesinin altına gelmelidir. Bu sayede otururken ayakların zeminde düz durması sağlanacaktır. Oturma kısmının arkasında baskı hissedilirse koltuk yükseltilmeli, önünde baskı hissedilirse koltuk alçaltılmalıdır. Amaç ağırlığın eşit olarak dağılmasıdır.
• Oturma Yüzeyi Eğimi : Daha konforlu bir oturuş için oturma yüzeyi ayarlanabilir bu, ağırlık dağılımını da etkileyecektir.
• Derinlik : Oturma yüzeyi, oturur durumdayken diz arkasına baskı yapmadan , sırt desteğinin sırtı desteklemesine izin verecek derinlikte olmalıdır. Eğer oturma yüzeyi çok derinse daraltmak için ekstra bir destek kullanılabilir.
• Sırt Desteği : Oturur durumdayken koltuğun arkalığı sırtın doğal kavsini desteklemelidir. Sırt desteğinin eğimi sırtın hafifçe arkaya yaslanabilmesine izin verecek açıda olmalıdır.
• Genişlik : Oturma yüzeyi yandan kalçalara baskı yapmayacak kadar geniş olmalıdır.
• Kol Destekleri : Kol destekleri kolun üst kısmını destekleyerek sırt ve omuzlardaki baskıyı azaltabilir. Bununla birlikte koltuğun yaklaşmasını yada doğal hareketleri engelleyecek boyutlarda olmamalıdır. Eğer kol destekleri ayarlanamıyorsa çıkartılmaları ve değiştirilmeleri gerekir.
• Bir koltuğun ayarlanabilir boyutları gün içinde zaman zaman değiştirilirse, gün içinde belirli kas gruplarında oluşabilecek kas gerilmelerinin hafifletilmesi sağlanır. İdeal duruş şeklini korumaya çalışmakla beraber , hiçbir duruş çok uzun süre için ideal değildir.

ÇALIŞMA MASASI

Koltuk gibi çalışma masası da kullanıcıya göre ayarlanmalıdır. Masanın yüksekliği dirsek hizasında olmalıdır. Dirsek yüksekliği üst kol serbestçe vücudun yanında sarkar ve ön kolda üst kol ile dik açı yapar durumdayken ölçülür. Eğer masanın yüksekliği ayarlanamıyorsa koltuk yüksekliği ayarlanmalı ve ayak destekliği kullanılmalıdır. Ayak desteği iki ayağında dayanabileceği kadar geniş olmalıdır. Sık kullanılan malzemeler kolay erişilebilecek bir mesafede bulundurulmalıdır. Daha az kullanılan malzemelerin uzak bir mesafede olması , onlara ulaşmak için koltuktan kalkmayı gerektirir. Bu sayede kan dolaşımı hızlanır ve uzun süre oturmaya bağlı rahatsızlık hissi azalır.

KLAVYE VE FARE

Klavye ve fare kullanırken kol vücudun yanında serbestçe sarkar , dirsek dik açı yapar ve düz olarak uzanır durumda olmalıdır

MONİTÖR

Monitörden ne kadar uzakta oturulacağı kişinin görme keskinliğine , yaşına , monitörün büyüklüğüne ve ekran çözünürlüğüne göre değişir. Genel bir kural olarak monitörü mümkün olduğunca uzak yerleştirmek ve yazı boyutunu büyütmek en iyisidir. Yapılan çalışmalar monitör mesafesini 60 – 90 cm. arasında olmasını tavsiye etmektedir. Bu nedenle herkese uyan tek bir mesafe yoktur. Eğer masanızın derinliği monitörü yerleştirmek için yeterli değilse masayı bir duvardan uzaklaştırıp monitörü geri itebilirsiniz. Eğer L şeklinde bir masa kullanıyorsanız monitörünüzü köşeye yerleştirin. Hızlı veri girilmesinin gerekli olduğu işlerde doküman ve ekranın aynı mesafede bulunmaları gözün uyum değiştirmesinin neden olduğu gecikmeyi ortadan kaldırır. Bu durumda ekranı yakınlaştırmak yerine yazı karakterini büyütmek daha iyi bir çözümdür.

IŞIKLANDIRMA

Ekranda parlama olup olmadığını anlamak için, monitörünüzü kapatın. Eğer ekranda ayna gibi bir yansıma varsa parlama var demektir. Bu parlama doğrudan ekrana yönelen bir ışıktan kaynaklandığından, önce kaynağını bulmak gerekir. Eğer pencereden gelen bir ışıksa monitörünüzü görüş hattınız pencereye paralel olacak şekilde yerleştiriniz . Bu mümkün değilse pencereye stor veya jaluzi gibi dikey gölgeleyiciler takmak gerekir. Parlamanın nedeni ışıklandırma ise bunlar gölgelendirmeli veya kaldırılmalıdır. Yazılı evrakları okumak için monitörün yanına bir masa lambası konarak ekstra ışık elde edilebilir, gölgelenmeyi engellemek için sağ elinizi kullanıyorsanız ışık solda , sol elinizi kullanıyorsanız sağda olmalıdır. Işıklandırma problemi çözülemiyorsa parlamayan ekranlar kullanılabilir. Ancak bu ekranlar toz tutarlar ve sık sık temizlenmelidirler. Birkaç dakikada bir bakışlarınızı ekrandan uzaklaştırıp, uzakta bir nesneye fokuslamayı alışkanlık haline getiriniz. Ya da başınızı oynatmadan gözlerinizle yukarı, aşağı, sağa, sola bakınız. Bunlar göz yorulmalarını azaltacaktır.

NELER YAPILABİLİR ?

• Aynı pozisyonda uzun süre kalmayın.
• Klavye kullanırken en az biçimde güç sarfedin.
• Telefon, fare gibi çalışma araçlarına uzanırken zorlayıcı hareketlerden kaçının .
• Gün içinde kısa molalar verin ; kas ve eklemlere dinlenme ve yenilenme fırsatı tanıyın.
• Aynı kasların aşırı kullanımını engellemek için farklı kas grubunu çalıştıracak işleri dönüşümlü olarak yapın.
• Zaman zaman farenin bulunduğu yeri değiştirerek farklı elleri ve kasları kullanmak , fazla çalışmadan dolayı sakatlanma riskini azaltacaktır.
• Gün boyunca belli aralıklarla ayağa kalkın ve koltuğunuzu ayarlayın. Koltuğun ayarını değiştirmek eklemlerin duruş değiştirmesini sağlar ve böylece koltuğun neden olduğu kas gerilmelerini ve doku ezilmelerini engeller.


Derleyen: Dt.Candan Büyükyılmaz