 |
Eğitim ve Öğretmen Forumu
İlköğretim ve Lise Günlük Ders planları,belgeler,programlar,zümre,sosyal kulüpler rehberlik,ödev ve tezler,yazılı ve testler
|
| Önceki başlık :: Sonraki başlık |
| Yazar |
Mesaj |
sabahgüneşi

Kayıt: 07 Eyl 2007 Mesajlar: 180
|
Tarih: Cmt Eyl 15, 2007 1:27 am Mesaj konusu: uyku problemleri |
|
|
Amerika’da yaklaşık 70 milyon insanın uyku problemleri var, ve bu insanların yaklaşık %60’ı uzun zamandır bu sorunlardan muzdarip. Uyku problemleri çok yaygın olmasına rağmen, çoğunlukla teşhis konulmaz ve tedavi edilmezler.
Bruxism (Diş Gıcırdatma)
Bruxism, uykuda veya sizin kaygılı veya gergin olmanıza neden olan durumlarda ortaya çıkan dişleri birbirine sürttme, gıcırdatma ve çeneyi sıkma olaylarıdır.
Bruxism, hafif ve sadece bir kere gerçekleşebilir, yada şiddetli ve sık sık ortaya çıkabilir. Bruxism genellikle geceleri olur. Dişleriniz veya çeneniz zarar görene kadar dişlerinizi gıcırdattığını ve çenenizi sıktığınızı farkedemezsiniz.
Dişlerini gıcırdatan insanlarda ayrıca horlamaya ve uyku apnesine de sık rastlanmaktadır.
Hipersomniya
Hipersomniya, gün içinde çok fazla uyuma veya gece uykusunu gündüzde sürdürmektir.
Hipersomniya, gün içinde kendinizi yorgun veya uyuşuk hissetmenize neden olmaz, çünkü uykunuzu yeterli miktarda alamamışsınızdır.
Eğer sizde hipersomniya varsa, gece yeterli düzeyde uyusanız da gün içinde uyumak için büyük bir istek duyarsınız ve kendinizi uykulu hissedersiniz. Uyanık ve dikkatli olmanız gereken zamanlarda, kendinizi sık sık şekerleme yaparken bulursunuz.
Diğer semptomları ise sinirlilik, hafif depresyon, konsantrasyon bozukluğu, ve hafıza kaybı olabilir.
Jet Lag
Jet lag, belirli zaman farklılıkları olan bölgeler arasında yapılan uçak yolculuğu neticesinde görülür.
Bedenimizin sıcaklığı, açlık, ve ne zaman uyuyup ne zaman kalkacağımız 24 saatlik bir döngüden oluşan “günlük ritim” tarafından kontrol edilir.
Zaman farkı olan bir yere seyahat ettiğimizde, günlük ritmimiz uyum sağlamak için yeterince hızlı olamaz. Günlük ritmimiz günlerce orjinal programını uygulayabilir. Bunun sonucunda, bedenimizin gün ortasında uyku vakti geldiği konusunda bizi uyardığını farkederiz, veya gece uyumamız gerekirken bedenimiz bize ayakta kalmamız gerektiğini söyleyebilir.
Batıdan doğuya yapılan yolculuklarda bir saatlik zaman farkının neden olduğu değişimlere uyum sağlamak bir gün alabilir, doğudan batıya yapılan yolculuklarda ise birbuçuk saatlik zaman farkına uyum sağlama süreci bir gün alır.
Klein-Levin Sendromu
Klein-Levin sendromu, nadir görülen bir rahatsızlıktır ve aşırı uyku halinin aniden ortaya çıkmasına neden olur ve bu hal birdenbire ortadan kalkar. Günde 20 saatten fazla uyuyabilirsiniz.
Diğer semptomları, aşırı yemek yemek, sinirli olmak, zihin bulanıklığı, enerji azlığı, ve gürültüye karşı aşırı hassasiyettir.
Bu rahatsızlık, genellikle adolesan çağda görülür ve erkeklerde kadınlara göre 4 kat daha fazladır.
Semptomlar, bir kaç günle birkaç hafta arasında sürebilir, ve ani bir şekilde kaybolup sonra tekrar ortaya çıkabilir.
Narkolepsi
Narkolepsi rahatsızlığı olan insanlar, kontrol edilemez bir şekilde uyuma isteği duyarlar. Narkolepsi hastaları, beklenmedik zamanlarda birkaç dakikadan bir saate kadar uyuyabilirler, bazen araba kullanırken de uyudukları görülür.
Beden ani bir şekilde ve tamamen gevşediği için, kişi birden yere düşebilir. Bu rahatsızlığı olan insanlar uyandıklarında kendilerini çok dinç hissederken, bir veya iki saat sonra aynı şekilde tekrar uyuyabilirler
Kabuslar
Kabuslar, canavarlar ve korkutucu olaylarla dolu rüyalardır. Çoğu insan, genellikle sabah erken saatlerde ara sıra kabuslar görür.
Kabuslar, anridepresan, antihistamin, veya uyku hapları gibi belirli ilaçların neticesinde oluşabilir. Ayrıca post-travmatik stres bozukluğu (PTSD) veya panik rahatsızlığı kabusa neden olabilir.
Gece Terörleri
Gece terörleri genelde çocuklarda görülür, yetişkinlerde ise daha nadir görülür. Gece terörleri, yattıktan sonra iki saat içinde ortaya çıkar ve 10-30 dakika kadar sürer. Gece terörü esnasında kişi:
• sıkıntılıdır ve rahatsızdır ancak uyanık değildir
• oturur, muhtemelen çığlık atar veya yüksek sesle konuşur
• gözleri açık olduğu halde karşısındakine cevap vermez ve onu farketmez
Bu kişiler, sabah olduğunda, olanları hatırlamazlar. Gece terörleri zararsızdır ve her periyod o geceki derin uykuyla birlikte son bulur.
Huzursuz Bacaklar Sendromu
Eğer huzursuz bacaklar sendromu (RLS) rahatsızlığı varsa, yatağa uzandığınızda veya bazen otururken, bacaklarınızın alt kısımlarındaki kaslarda ağrı, kıpırtı, karıncalanma, yanma, iğnelenme hissedersiniz. Ve bundan dolayı uyuyamama problemi ortaya çıkar.
Bacaklarınızı sürtmek, ayağa kalkmak ve dolaşmak, veya sıcak bir duş geçici bir rahatlama sağlar. Ancak rahatsız edici hisler yatağa döndüğünüzde yeniden ortaya çıkar.
RLS’ye eşlik eden rahatsızlık ve uykusuzluk sizi strese sokabilir ve depresyona neden olabilir. RLS 65 yaş üstü insanlarda daha yaygındır.
Uyku Apnesi
Daha çok yetişkinlerde görülen uyku apnesi, gece uyurken solunumun 10 saniyeden fazla durması olayıdır.
Uyku esnasında, boğaz kasları gevşer. Nasal tıkanma, dilin büyük olması, veya obezite solunum yolunu kapatabilir. Bu tıkanma, kan hücrelerine hava ve oksijen gitmesine engel olur. Oksijenin gelmemesi neticesinde beyin uyanmanın gerçekleşmesi için sinyaller gönderir ki nefes yolu açılıp solunum tekrar başlasın.
Eğer uyku apnesi probleminiz varsa, bir saat içinde 50 defa nefes almak için uyanabilirsiniz. Genellikle uyandığınızı hatırlamazsınız, ancak bir sonraki gün oldukça uykulu olursunuz.
Somnilokuy (Uykuda Konuşma)
Somnilokuy, uyurken 30 saniyeden fazla süren konuşma ve mırıldanmalardır. Neler konuştuğunuzu veya yürüdüğünüzü nadiren hatırlarsınız.
Uykuda konuşmak medikal bir problem olarak düşünülmüyor, ancak yatakta eşinizi uyandırıyorsanız, sinir bozucu bir durum olabilir.
Somnambulizm (Uyurgezerlik)
Uyurgezerlik, derin uykuda görülen gezinmedir. Uyurgezerlik daha çok uykunun ikinci veya üçüncü saatinden sonra ortaya çıkar. Uyurgezerlik esnasında:
• Ne yaparsanız yapın uyanamazsınız.
• Gözleriniz açıktır, ancak boş boş bakar.
• Uyanık olduğunuzdan daha iyi koordine olabilirsiniz.
• Giysilerinizi giyebilir veya çıkarabilirsiniz, kapıları açıp kapatabilirsiniz, veya lambaları yakıp söndürebilirsiniz.
Uyurgezerlik, 4-15 yaş arası çocuklarda en çok görülür. Bu rahatsızlık aile bireylerinde de sıkça görülebilir ve daha çok erkeklerde ortaya çıkar.
Ne Zaman Yardım Talep Etmeliyim?
Eğer bir aydan fazla süredir uyku probleminiz varsa, veya gün içinde uykusuzluk çekiyorsanız, doktorunuzla görüşmelisiniz. Doktorunuz size, semptomlarla ve tıbbi geçmişinizle ilgili sorular sorarak durumunuzu inceleyecektir. Sorular şunlar olabilir:
• Gece normalde kaç saat uyursunuz?
• Ne zaman ve ne kadar süre uyuklama oluyor?
• Gece kaçta yatıyorsunuz ve sabah kaçta kalkıyorsunuz?
• Yatağa yattıktan ne kadar süre sonra uyuyorsunuz?
• Gece ne zaman uyanıyorsunuz? Tekrar uyumanız ne kadar süre alıyor?
• Hayatınızda değişiklikler veya stresli olaylar var mı?
Doktorunuz bir uyku merkezine gitmenizi ve uykunuzun gözlemlenmesini isteyebilir. Uyku merkezinde yapılan testler yardımıyla doktorunuz rahatsızlığınızı daha kolay teşhis edebilecektir.
Uyku rahatsızlıklarının çoğu başarılı bir şekilde tedavi edilebilir ve bir defa teşhis konulmasıyla kontrol altına alınabilir.
En son sabahgüneşi tarafından Cmt Eyl 15, 2007 9:43 am tarihinde değiştirildi, toplam 1 kere değiştirildi |
|
| Başa dön |
|
 |
sabahgüneşi

Kayıt: 07 Eyl 2007 Mesajlar: 180
|
Tarih: Cmt Eyl 15, 2007 1:34 am Mesaj konusu: uyumak için koyunları saymayın |
|
|
Yorgun bir günün ardından yatağa yattınız. Gözlerinizi kapatıp uyumak istiyorsunuz. Oysa saat gecenin bir yarısı olmasına rağmen siz hala yastığınızla boğuşuyorsunuz... Üstelik üzerinizde vızıldayan sivrisinek filan da yok!!! Ama yine de, nedenini bilmeseniz de gözleriniz kapanmamakta ısrar ediyor...
Her insanın zaman zaman uyuyamadığı geceler vardır ki bu son derece normaldir. Ancak uykusuzluğun kronikleşmeye başlaması, uykusuz gecelerin sayısı ve periyodunun artaması olayın bir sağlık problemi olarak ele alınmasını zorunlu kılıyor. Modern yaşamın getirdiği etkenler ve değişen yaşam koşulları uyksuzluğun giderek önemli bir sorun haline gelmesine neden oluyor.
Yetişkin bir kişinin günde 8 saat uykuya ihtiyacı olduğunu göz önünde bulundurursak, yaşamımızın üçte birini uykuda geçirdiğimizi görürüz. Günde 8 saatten az uyumak, ya da hiç uyuyamamak ise yaşam kalitemizde, hareketlerimizde, beyin gücümüzde ve iş yaşamımızda performans düşüklüğüne neden oluyor.
Yapılan araştırmalar bu konuda çarpıcı sonuçlara dikkat çekiyor! Uyku bozukluğu çeken hastaların normalden 4 ile 6 kat daha fazla trafik ve iş kazalarına sebep olduğunu biliyor muydunuz?
Uykusuzluk son yıllarda uzmanlar tarafından ciddiye alınan bir sağlık sorunu. Bahsedilen bir iki gece değil elbette. Kronikleşen uykusuzluğun tıp tarfından bir sağlık sorunu olarak görülmesi geniş bir kitlenin ciddi anlamda bu dertten muzdarip olmasından kaynaklanıyor. Şu anda yapılan araştırma sonuçlarına ve uykusuzluk nedeniyle bir uzmana başvuran kişilerden alınan bilgilere göre Amerikalıların %25'i uykusuzlukla karşı karşıya. Peki nasıl oluyor da uyumak isterken bir türlü uyuyamıyoruz?
Uykusuzluğun genel sebepleri nelerdir?
Kronik yorgunluk: Aslında yorguluk uykusuzluğun sebebi olduğu gibi aynı zamanda da sonucu. Çünkü bir süre sonra uykusuzluk çeken kişide kronik yorgunluk sorunu da baş gösteriyor.
Aşırı çalışma ve stres: Herşeyde olduğu gibi uykusuzluk probleminde de stresin rolü çok büyük. Ne yazık ki modern zamanların en büyük problemi çok hızlı ve acımasız olan yaşam tarzının getirdiği strestir.
Aşırı kafein ya da ilaç kullanımı: Kafeinli içecekler ve bazı ilaçlar uyku düzeninde bozukluklar yaratıyor. Örneğin bazı hormon ilaçlarının ve amfitaminlerin uykusuzluk gibi yan etkileri vardır.
Depresyon ya da major depresyon: Depresyona giren ya da major depresyon çeken kişilerin uyku düzenleri bozuluyor. Sonuçta da uykusuzluk kronik bir hal alıyor.
Nikotin ve alkolizm derecesinde alkol kullanımı: Nikotin kişiyi ayık tuttuğundan, günde bir paketten fazla sigara içen kişilerde uykusuzluk görülme oranı çok fazla.
Gün içinde kesik kesik uyumak, uykuyu almak: Şekerleme yapmayı hepimiz severiz ancak gün içerisinde kısa aralıklarla uyumak uyku düzenini bozmakta.
Yaşlılık: Yaşlandıkça kişinin uyku ihtiyacı azalır. Ancak kimi yaşlılarda gece uyuyamama sorunu uzman kontrolüne başvurmaya dek varır.
Uygun olmayan, rahatsız yatakta yatmak ya da yatak odasındaki fiziksel problemler: Sağlıklı uyku için sağlıklı bir ortam herhalde uyku düzeninde yatağın ve yatak ondasının önemini ortaya koymaya yeter.
Uykusuzluğun üstesinden gelebilir miyim?
Uyumak isteyip bir türlü uyuyamıyorsanız elinizi ecza dolabına uzatmadan önce bir kez daha düşünün. Aslında kendi kendinize yapabileceğiniz terapilerle ya da kendinize has yöntemlerle uykusuzluk probleminizi ortadan kaldırabilirsiniz.
Herşeyden önce uyku saatlerinizi bir standarta oturtur ve her gün aynı saatte uyumak için kendinizi zorlarsanız, bu konuda iyi bir adım atmış olursunuz.
Bundan sonra yatak odanızı daha çekici ve rahatlatıcı bir hale getirin. Örneğin duvar kağıdınızın deseni ya da duvarın rengi uykusuzluk çekme sebeplerinizden biri olabilir. Uzmanlar rahat ve sağlıklı uyku için, yatak odalarının pastel mavi ya da yeşil renklerinde olması gerektiğini öneriyorlar. Bunun yanı sıra yatağınız da o güzelim uykunuzu çalıyor olabilir. Rahat olmayan yataklar çoğu kez kesintisiz uykunun düşmanıdır.
Güneş ışığı biyolojik ritmimizi yani içimizdeki saati düzenleyen hormonları etkiler. Bu yüzden mümkün olduğunca yatak odasının perdeleri koyu renk olmalıdır. Aynı zamanda yatak odasının sesten de yalıtılması önemlidir.
Gergin ya da yorgun olduğunuz günlerde kendinizi hemen yatağa atmayın. Çünkü böyle zamanlarda bir süre kendinizi zorlasanız bile uyumakta güçlük çekersiniz. Bu sebeple eve yorgun bir şekilde gelir gelmez ya da gerginliğinizi, stresinizi atmak için kesinlikle ılık bir duş alın. Hatta eğer imkanınız varsa ılık su dolu bir küvette biraz rahatlamaya ne dersiniz?
Çok hızlı olmayan müzik dinlemek, yatmadan önce televizyon seyretmek ya da kitap okumak da bu sorunu ortadan kaldırmakta yararlı olabilir.
Yatmadan önce kesinlikle sigara içmeyin. Nikotin tıpkı kafein gibi kişinin uyanık kalmasını sağlar. Ayrıca yatmadan önce kahve ya da kola içmek de uzun bir geceyi yatakta boğuşarak geçirmenize neden olabilir.
Seks yapmak uykusuzluk problemine karşı çözüm yollarından biridir. Birçok çift yatmadan önce seks yaptıktan sonra geceyi daha rahat ve deliksiz bir uykuyla geçirir.
Tüm bunlara rağmen hala uykusuzluk problemi çekiyorsanız kesinlikle bir uzmana görünmelisiniz. Uyku sağlığı hafife alınacak bir problem değildir. Zira bu durum özel ya da sosyal yaşantınızı bir süre sonra olumsuz yönde etkileyecektir. |
|
| Başa dön |
|
 |
engins


Kayıt: 29 Ağu 2007 Mesajlar: 1335
|
|
| Başa dön |
|
 |
|
|
Bu forumda yeni başlıklar açamazsınız Bu forumdaki başlıklara cevap veremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı değiştiremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı silemezsiniz Bu forumdaki anketlerde oy kullanamazsınız
|
Powered by phpBB © 2001, 2005 phpBB Group Türkçe Çeviri: phpBB Turkey & Erdem Çorapçıoğlu
|