1.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI
S1) Edebiyat nedir? Tanımlayınız (10)
S2) Dil ile kültür arsındaki ilişkiyi kısaca açıklayınız.(10)
S3) Aşağıdaki boşlukları doldurunuz.
Edebiyatın malzemesi ……….. dir. Mimari, heykel, resim ……… sanatlara girer(10)
MOSKOVA’DA KAR
Moskova Kuzey Yarımkürede yer alır. Kuzey rüzgârlarının getirdiği bol kar yağışı hayatı çekilmez kılar. Karasal iklimin hüküm sürdüğü bu şehirde tarım gelişmemiştir. Hatta bazı seneler metreleri bulan kar yağışı şehre bir ölüm gibi çöker. Yine de bu şehir tarihin getirdiği güzelliklerle iç içe yaşayan bir kültür şehridir.
KAR
Kardır yağan üstümüze geceden,
Yağmurlu, karanlık bir düşünceden,
Ormanın uğultusuyla birlikte
Ve dörtnala dümdüz bir mavilikte
Kar yağıyor üstümüze, inceden.

S4)Yukarıdaki metinlerin hangisi edebi metin, hangisi bilimsel metindir? Metinlere bakarak edebi metin ile bilimsel metin arasındaki farkları yazınız.(20)

SU KASİDESİ
Saçma ey göz eşkten gönlümdeki odlare su
Kim bu denli tutuşan odlare kılmaz çare su

Dest-busı arzusiyle ger ölsem dostlar
Kûze eylen toprağım sunun anınla yâre su OTUZBEŞ YAŞ ŞİİRİ
Yaş otuz beş! yolun yarısı eder.
Dante gibi ortasındayız ömrün.
****kanlı çağımızdaki cevher,
Yalvarmak, yakarmak nafile bugün,
Gözünün yaşına bakmadan gider.(C SITKI TARANCI)


S5)Yukarıdaki iki farklı şiire bakarak şiirdeki zihniyeti anlatınız (20)

ÇANAKKALE ŞEHİTLERİNE
Şu Boğaz harbi nedir? Var mı ki dünyada eşi?
En kesif orduların yükleniyor dördü beşi,
Tepeden yol bularak geçmek için Marmara'ya
Kaç donanmayla sarılmış ufacık bir karaya.
Ne hayâsızca tehaşşüd ki ufuklar kapalı!
Nerde -gösterdiği vahşetle- "Bu bir Avrupalı!"
Top tüfekten daha sık, gülle yağan mermiler...
Kahraman orduyu seyret ki bu tehdide güler!
Ne çelik tabyalar ister, ne siner hasmından;
Alınır kal'a mı göğsündeki kat kat iman?
Hangi kuvvet onu, hâşâ, edecek kahrına râm?
Çünkü te'sis-i İlâhî o metin istihkâm.(Mehmet Akif ERSOY)

S6) Yukarıdaki şiiri göz önünde bulundurarak tarihi bir gerçek olan Çanakkale Savaşı, edebiyat gerçekçiliğiyle nasıl yansıtılmıştır? (20)
S7) Edebiyatın ilişki içinde bulunduğu beş bilim dalının adını yazınız. (10)

1.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI eni - 2
1. Edebiyatın tanımını yapınız. (10 p)

2. Sanat ana hatlarıyla kaç gruba ayrılır? İstiklal Marşı bunlardan hangisine girer? (10 p)

3. Bir insan, hangi sebeplerden dolayı yazma ihtiyacı duyar? (10 p)

4. “Göz” sözcüğünü temel, yan ve mecaz anlamda kullanınız. (15 p)

5. Dilin insan hayatındaki yeri ve önemiyle ilgili bilgi veriniz. (20 p)

6. Edebiyat – Halk Bilimi (Folklor) İlişkisi hakkında bilgi veriniz. (10 p)

7. Mermerden mutfak tezgâhı yapan usta ile mermeri heykele dönüştüren heykeltıraşın yaptıkları arsında ne fark vardır? Açıklayınız. (10 p)

8. “Bilginin efendisi olmak için çalışmanın uşağı olmak gerekir.” yandaki sözü açıklayan kısa bir kompozisyon yazınız. (15 p)
CEVAPLAR
1. Edebiyat: Duygu, düşünce ve hayallerin sözlü ya da yazılı olarak güzel ve etkili bir biçimde anlatılmasıdır. (10p)


2. Sanat: 1. İşitsel (Fonetik) Sanatlar (3 p), 2.Görsel (Plastik) Sanatlar (3 p), 3. Dramatik (Ritmik) Sanatlar(3 p). İstiklal Marşı bunlardan İşitsel (Fonetik) Sanatlarla girer. (1 p)

3. Bir insan kendi içi dünyasındaki birikimleri diğer insanlarla paylaşmak için yazar. Bunun yanında iç dünyasındaki sıkıntıları da yazdıkça azalır. Ayrıca yazan insan kültürlü insandır. Belli bir birikimi olduğu için kendisinde sorumluluk hissi doğmuştur. Yazdığı sanat eserleriyle topluma yön verme amacı hisseder. (10 p)

4. Göz: Çocuk gözünden ameliyat olmuş. (Temel Anlam) (5 p)
Göz: Masanın gözünde kitap var. (Yan Anlam) (5 p)
Göz: Gözü değen bir insandır. (Nazar) (Mecaz Anlam) (5 p)

5. Dilin insan hayatındaki yeri ve önemi: Dil, duygu ve düşüncelerin kabıdır, kalıbıdır. Bir milletin duygu ve düşünce hazinesi dil ile yerden yere, nesilden nesile aktarılır. Kültür denilen bu hazine söz vasıtası ile taşınmaktadır.
Milletler dilini ve kültürünü yüzyıllar içersinde geliştirir ve zenginleştirirler. Bu esnada dil, tarih içersinde yaşanmış her şeyi bünyesine katarak güçlenir. Bu nedenle her milletin dili o milletin yüzyıllar boyu yaşadıklarının özetidir. Kütüphaneler, dil abidelerini toplayan birer müzedir. Kültür hazinelerinin temelinde de dil yatar. Dil olmazsa milleti bir arada tutan en güçlü bağ da olmaz. (20 p)

6. Edebiyat – Halk Bilimi (Folklor) İlişkisi:
Halk kültürü bireysel eserler üzerinde önemli etki sahibidir. Birçok şair ya da yazar, halk hikâyelerinden, halk tiyatrosundan, atasözlerinden, destanlardan yararlanır. Bazı edebi eserler doğrudan doğruya halk kültürü ürünlerinden yararlanılarak meydana getirilmiştir. (10 p)

7. Mermerden mutfak tezgâhı yapan usta ile mermeri heykele dönüştüren heykeltıraşın yaptıkları arsındaki fark şudur:
Mermerden mutfak tezgâhı yapan usta işini yapar. O sanat yapma kaygısında değildir. Bu işi ustasından öğrenir. Herkes bunu öğrenebilir. Ancak herkes mermerden heykel yapamaz. Çünkü bu sanat eseridir. Bunu yapan da sanatçıdır. Sanat yapma kaygısıyla ortaya çıkmıştır. Aralarındaki en önemli fark da budur. (10 p)

8. Bilginin efendisi olmak için çalışmanın uşağı olmak gerekir. (Kompozisyon) (15 p)

1.DÖNEM 2.YAZILI SORULARI eni - 1

2. DÖNEM

“Savrulur aklım başımdan, sen esersin her fasıl
Aşığım, bilsen nasıl sevdim, nasıl sevdim, nasıl
Perdedir söz, ruhumun esrarı sensin, sen asıl
Aşığım, bilsem nası sevdim, nasıl sevdim, nasıl…”

1. Yukarıdaki dörtlükte anlatılmak istenen nedir? Bir cümle ile açıklayınız. (5 puan)
2. Yukarıdaki dörtlüğü uyak düzeni, kafiye ve ölçü bakımından inceleyiniz. (10 puan)
3. Yukarıdaki dörtlükte kullanılan edebi sanatları bularak ayrıntılı bir şekilde açıklayınız. (10 puan)
4. Yukarıdaki dörtlük, konularına göre şiir türlerinden hangisine girer? Nedenini açıklayınız. (5 puan)

5. Aşağıdaki iki şiiri zihniyet ve şekil bakımından karşılaştırınız. (20 puan)
İLAHİ GAZEL
Mert dayanır namert kaçar Sun sagarı saki bana mestane disünler
Meydan gümbür gümbürlenir Uslanmadı gitti gör o divane disünler
Şahlar şahı divan açar
Divan gümbür gümbürlenir Peymanesini her kişi doldurmada bunda
Şimden gerü bu meclise mey-hane disünler
( sagar: kadeh saki: içki dağıtan divane: başıboş peymane: kadeh)

6. Aşağıdaki beytin hecelerini aruz ölçüsüne göre gösteriniz. (5 puan)

“Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi

Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi”

7. Aşağıdaki cümlelerde bulunan boşlukları doldurunuz. (20 puan)

Edebi metinler; …………………. ve …………………olmak üzere iki şekilde ifade edilir.
Biçim, anlatım ve noktalama özelliklerinin bir araya getirilmesiyle oluşan yazı bütününe……………………denir.
Ünlü harflerin mısralarda kullanılarak uyum oluşturulmasına…………………………denir.
Bir kelimenin veya bir ifadenin ait olduğu metnin yapısı içinde anlam ve değer kazanmasına …………………denir.
Bir olayın sebebinin başka bir sebebe bağlanmasına ……………………………………………..denir.
…………………….ölçüsü, …………………………………edebiyatımıza geçmiş bir ölçüdür.
……………………ölçüsünde mısra içinde durulan yerlere…………………………..denir.

“Türkülerde, dualarda benim mübarek dilim
Hala benim güzelliğim Üsküp’te eskimeyen
Kubbelerde sütunlarda, benim emeğim
Evlad-ı Fatihan mezarlarında
Gördüm asırlarca dipdiri yatan benim.”

8. Yukarıdaki dizelerde kültür ve uygarlığımıza dair hangi izler bulunmaktadır? Maddeler halinde yazınız. (10 puan)
9. Sanat ve edebiyatın gerçeklikten nasıl faydalandığını maddeler halinde yazınız. (10 puan)
10. Şiirde ahengi sağlayan unsurlar nelerdir? (5 puan)

1.DÖNEM 2.YAZILI SORULARI eni - 2
Derinden derine ırmaklar ağlar,
Uzaktan uzağa çoban çeşmesi.
Ey suyun sesinden anlayan bağlar,
Ne söyler şu dağa çoban çeşmesi?

S1)Yukarıdaki şiiri uyak düzeni, kafiye,nazım birimi ve ölçü bakımından inceleyiniz. (10 puan)

S2)Yukarıdaki dörtlükte kullanılan edebi sanatları bularak ayrıntılı bir şekilde açıklayınız. (10 puan)

S3)Mısra içinde fazladan yapılan ve mısra sonlarındaki kafiye ile uyumlu olan ses benzerliğine…………………denir(10)

S4) Aşağıdaki beytin hecelerini aruz ölçüsüne göre göstererek’’fâilâtün/ fâilâtün/ fâilâtün/ fâilün’’kalıbını uygulayınız. Varsa Aruz kusurlarını belirtiniz. (10 puan)

Ko bu ayş u işreti çünkim fenâdur âkibet


Yâr-ı bâkî ister isen olmaya tâat gibi


S5)Gazel hakkında detaylı bilgi veriniz.(20)

S6)Çerçeve içindeki Anne şiirinin zihniyeti hakkında düşüncelerinizi yazınız.(20)
Anne
Hakkın ödeşilmez eşin bulunmaz
Beni ak sütünle besledin anne
Şefkatin bir şeyle satın alınmaz
Kulağıma ninni söyledin anne
Ne kadar tatlıydı gel yavrum derken
Seyrederdi mışıl mışıl uyurken
Elinde avcunda hiç bir şey yokken
Giydirdin kuşattın süsledin anne
Bu gece rüyamda yaktın özümü
Şahballı’yım tutamadım sözümü
Hilmi Şahballı
S7)Çerçeve içindeki ‘’Anne’’ şiirinde ahenk hangi unsurlarla sağlanmıştır?Parçadan örneklerle göstererek maddeler halinde yazınız.(20)
BAŞARILAR


1.DÖNEM 3.YAZILI SORULARI

--------------------------------------------------------------------------------

CEBECİ KÖPRÜSÜ
Cebeci köprüsünün üstü
Karınca yuvasına benziyor.
Hamallar, körler, topallar
Oturmuş nasibini bekliyor.

Cebeci köprüsü yüksek,
Altından tren geçiyor.
Ya benim aklımdan geçenler?
Kimse bilmiyor.

Şu dünya güzelim dünya
Tıkır tıkır işliyor,
İnsanlar insanlar insanlar
Neden böyle çekişir durur?
Aklım ermiyor.

Cebeci köprüsünün korkulukları
Kara boyalı.
Daha böyle köprülerden geçersin çok
Cahit Külebi!
(Cahit KÜLEBİ)


Gönül gurbet ele çıkma
Ya gelinir ya gelinmez
Her dilbere meyil verme
Ya sevilir ya sevilmez.

Yöğrüktür bizim atımız
Yardan atlattı zatımız
Gurbet ilde kıymatımız
Ya bilinir ya bilinmez.

Bahçemizde nar ağacı
Kimi tatlı kimi acı
Gönüldeki dert ilacı
Ya bulunur ya bulunmaz.

Deryalarda olur bahri
Doldur ver içem zehri
Sunam gurbet elin kahrı
Ya çekilir ya çekilmez.

Emrah der ki düştüm dile
Bülbül figan eder güle
Güzel sevmek bir sarp kale
Ya alınır ya alınmaz.

Erzurumlu Emrah


Beni candan usandırdı cefâdan yâr usanmaz mı
Felekler yandı âhımdan muradım şem’i yanmaz mı

Kamu bîmârına cânan devâ-yı derd eder ihsan
Niçin kılmaz bana derman beni bîmar sanmaz mı

Şeb-i hicran yanar cânım döker kan çeşm-ı giryânım
Uyarır halkı efganım kara bahtım uyanmaz mı

Gül-i ruhsârına karşu gözümden kanlı akar su
Habîbim fasl-ı güldür bu akar sular bulanmaz mı

Gamım pinhan dutardım ben dediler yâre kıl rûşen
Desem ol bî-vefâ bilmem inanır mı inanmaz mı

Değildim ben sana mâil sen ettin aklımı zâil
Bana ta’n eyleyen gafil seni görgeç utanmaz mı

Fuzûlî rind-i şeydâdır hemîşe halka rüsvâdır
Sorun kim bu ne sevdâdır bu sevdâdan usanmaz mı (Fuzuli)

1. Metin 1’deki şiir hangi dönemin ürünü olabilir. Bunu nereden anlıyorsunuz.
2. Metin 2’deki şiirin birinci biriminde yer alan ahenk ögelerini gösteriniz.
3. Metin 1,2 ve 3’ün nazım biçimlerini yazınız.
4. Metin 1,2 ve 3’ün nazım birimlerini yazınız.
5. Metin 3’teki matla ve makta beyitlerini gösteriniz.
6. Metin 2’nin son biriminde hangi söz sanatı vardır. Açıklayınız.
7. Metin 1 ve metin 2’nin teması nedir. Buradan hareketle Modern Şiirle Halk Şiiri geleneği arasında işlenen temalar açısından ne gibi farklılıklar vardır.
8. Metin 1’deki şiirde şairin sözünü ettiği “Cebeci Köprüsü” şair için neleri ifade etmektedir?
9. Manzume ve şiir arasında ne fark vardır?
10. Metin 2’deki şiir konusuna göre şiir türlerinden hangisine girer?
BAŞARILAR

teşekkürler